Biblioteka

“Ejmori Blejn, lep, sujetan i pametan, prolazi kroz pripremnu školu, Prinston, Veliki rat i tri ljubavi, tražeći nešto u šta bi mogao da veruje — Ficdžeraldov prvi roman i portret jedne nove generacije.”

“Entoni Peč, naslednik bogatstva jednog milionera reformatora, i blistava Glorija Gilbert venčavaju se u Njujorku pred Prvi svetski rat i narednih osam godina provode čekajući novac — pijući, svađajući se i bledeći, dok im mladost prolazi brže nego što nasledstvo stiže.”

“U leto 1922. Nik Karaven iznajmljuje kućicu na Long Ajlendu pored vile tajanstvenog Džeja Getsbija, koji priređuje ogromne zabave za nepoznate ljude i svake noći gleda u zeleno svetlo preko zaliva — svetlo na kraju pristaništa Dejzi Bjukenen.”

“Žena jednog lekara u normandijskoj provinciji, odrasla na ljubavnim romanima, traži u preljubama i raskoši život o kome je sanjala, i to je uništava.”

“„Pokorno javljam, gospodine, ja sam idiot.“ Josef Švejk, praški trgovac psima mešancima, zvanično proglašen slaboumnim, biva uvučen u Prvi svetski rat i služi Austrijskom carstvu s tako bezgraničnom revnošću i doslovnom poslušnošću da se svako naređenje pretvara u haos — od krčme u kojoj je uhapšen na dan Sarajeva, preko ludnica, zatvora i službe kod jednog pijanog vojnog sveštenika, do voza za front, gde ga zarobljava sopstvena vojska.”

“Prva Hegelova knjiga, napisana kada je stigao u Jenu da se pridruži svom prijatelju Šelingu: ogled koji tvrdi da filozofija nastaje iz rascepa modernog života, da je njen zadatak da prevaziđe kruta suprotstavljanja i da je Šeling, a ne Fihte, shvatio pravo načelo — apsolutni identitet subjekta i objekta, prirode i duha.”

“Prvo veliko Hegelovo delo prati put svesti od najjednostavnije izvesnosti — „ovo, ovde, sada“ — preko opažanja, samosvesti, borbe gospodara i sluge, uma, istorije običajnosti, kulture i revolucije, moralnosti i religije, do „apsolutnog znanja“: duha koji pojmi sebe i sopstvenu istoriju.”

“Najambicioznije Hegelovo delo nastoji da misli same čiste oblike mišljenja — počinjući od najpraznije misli od svih, „bića“, i pokazujući kako ono prelazi u ništa i postajanje, i dalje, kroz kvalitet, kvantitet i meru, suštinu, pojavu i stvarnost, do pojma, suda, života, saznanja i, najzad, „apsolutne ideje“.”

“Ceo Hegelov sistem u osnovnim crtama, napisan kao priručnik za njegove studente: Logika, čisti oblici mišljenja; Filozofija prirode, od prostora i vremena do živog organizma; i Filozofija duha, od duše i svesti, preko prava, moralnosti, porodice, građanskog društva i države, do umetnosti, religije i same filozofije.”

“Hegelova predavanja tvrde da religija i filozofija imaju isti sadržaj — Boga, istinu — i da se razlikuju samo po obliku. On izlaže šta je religija, zatim daje pregled religija sveta, od magije i religija Kine, Indije, Persije i Egipta do jevrejske, grčke i rimske religije, i završava hrišćanstvom kao „dovršenom religijom“, čija učenja o Trojstvu, ovaploćenju, smrti i duhu filozofija može da pojmi.”

“Hegel pripoveda istoriju filozofije od Talesa do svog vremena — ne kao galeriju zabluda i suprotstavljenih mnenja, već kao razvoj jednog uma, u kome je svaka filozofija nužan stupanj: od vode i broja, bića i postajanja, Sokrata, Platona i Aristotela, preko duge noći srednjeg veka, do Dekarta, Spinoze, Kanta i idealizma njegovog doba.”

“Hegelova predavanja o filozofiji umetnosti tvrde da je lepota čulno sijanje ideje, prate umetnost kroz njene simboličke, klasične i romantičke oblike, od piramida preko grčke skulpture do hrišćanskog slikarstva i muzike, daju pregled arhitekture, skulpture, slikarstva, muzike i poezije, i završavaju se tvrdnjom da je umetnost, u svom najvišem pozivu, za nas nešto prošlo.”

“Hegelova predavanja o svetskoj istoriji tvrde da svetom vlada um i da je istorija napredak svesti o slobodi — od drevnog Istoka, gde je slobodan bio samo jedan, preko Grka i Rimljana, gde su slobodni bili neki, do modernog sveta, koji zna da su svi slobodni.”

“Neobjavljeni rukopisi mladog Hegela, pisani u Tibingenu, Bernu i Frankfurtu devedesetih godina 18. veka: o tome šta bi bila prava „narodna religija“; život Isusa kao učitelja čistog moralnog uma; kako se Isusovo učenje skamenilo u autoritarnu, „pozitivnu“ religiju; duh hrišćanstva kao ljubav koja prevazilazi zakon i njegova sudbina; i fragment o životu i religiji u kome se prvi put nazire njegova kasnija filozofija.”

“Pesnik ratar kori svog lenjog brata, koji ga je uz pomoć podmitljivih sudija prevario za nasledstvo — i uči njega, i nas, o pravdi, dobima sveta, teškoj nužnosti rada i ratarskoj godini po izlasku i zalasku zvezda.”

“Hesiodova pesma o rođenju bogova: kako su prvi nastali Haos, Zemlja i Eros; kako je Nebo zbacio njegov sin Kron, a Krona njegov sin Zevs; kako su Titani bačeni u Tartar; i kako je Zevs, pravdom i lukavstvom, postao kralj bogova i ljudi.”

“U desetoj godini Trojanskog rata, Ahil, najveći grčki ratnik, posvađa se s kraljem Agamemnonom i povlači se iz borbe — sve dok ga smrt najdražeg prijatelja ne vrati u bitku, protiv Hektora, branioca Troje.”

“Posle deset godina rata i još deset godina lutanja, Odisej se probija kući, do žene, sina i doma u kome su se raspojasali prosci.”

“Pariz, 1482: lepa ulična plesačica, gluvi zvonar Bogorodičine crkve, arhiđakon koji ga je odgajio i naočit, bezbrižan kapetan zapleteni su u mrežu žudnje i okrutnosti oko velike katedrale.”

“Pušten posle devetnaest godina na galiji zbog krađe hleba, Žan Valžan se menja zahvaljujući milosrđu jednog biskupa, podiže siroče kao sopstveno dete i dvadeset godina ga po celoj Francuskoj progoni policajac Žaver — od provincije do barikada i kanalizacije Pariza.”

“Jedne prolećne nedelje mladi trgovac piše starom prijatelju u Rusiji da mu javi o svojoj veridbi, a zatim odlazi kod ostarelog oca — koji se uspravlja u krevetu i izriče mu presudu.”

“Trgovački putnik se jednog jutra budi pretvoren u čudovišnog insekta, a njegova porodica polako uči da živi bez njega.”

“Ujutru na svoj trideseti rođendan, bankarski činovnik Jozef K. biva uhapšen od strane nevidljivog suda zbog zločina koji niko neće da imenuje — i provodi godinu dana pokušavajući, bez uspeha, da sazna za šta je optužen.”

“Geometar po imenu K. stiže u jedno selo zatrpano snegom, pozvan — kako kaže — od zamka iznad njega; ali zamak ga niti prima niti šalje nazad, a on provodi dane pokušavajući da dopre do činovnika Klama.”